Sanat

Muhsin Ertuğrul kimdir?


Muhsin Ertuğrul 28 şubat 1892 yılında İstanbul'da doğdu. İlkokulu Özel Tefeyyüz Mektebi'nde okudu. Ardından Çeşme ve Toptaşı rüştiyelerine ve Mercan İdadisi'ne gitti.

 

İlk olarak 1909 yılında Burhanettin Kumpanyası'nda sahneye çıktı.

 

Ardından Reşat Rıdvan ve Burhanettin beylerin kurduğu Odeon Tiyatrosu'nda çalıştı. Tiyatro eğitimi almak için 1911'de Paris'e gitti.


Paris'te tiyatro eğitimi ve yönetmenlik

 

Döndükten sonra 1913 yılında Bursa'da Millet Tiyatrosu ismi ile oyuncu olarak da yer aldığı çok sayıda oyun sergiledi. Aynı sene Ertuğrul Sineması'nı açtı. Burada film gösterimleri ve tiyatro oyunları sergiledi.

 

1921 yılında Darülbedayi’de yönetmen olarak çalıştı. Kısa süre sonra işten çıkarıldı ve kendi filmelerini çekmeye başladı. Bu sırada Kurtuluş Savaşı'nın ilk belgeseli olarak kabul edilen "Zafer Yolları" filmini çekti.


Videoları izleyin: Nasıl Sinema Yönetmeni Olunur?

 

1925 yılına Sovyetler Birliğine gitti, sinema dünyasından pek çok kişi ile tanışma ve çalışma fırsatı buldu. Burada Tamilla ile Spartaküs filmini çekti. Ülkeye döndüğünde kovulduğu Darülbedayi’de sanat yönetmeni oldu.

 

Ardından İstanbul Sokaklarında ve Bir Millet Uyanıyor adlı filmleri ile ilk sesli Türk filmlerini çeken isim oldu. 15 Aralık 1932’de Goethe Madalyası ile onurlandırıldı. Bazı filmlerinde takma isimle senaryo yazan Nazım Hikmet ile çalıştı.

 

Eşiyle beraber 1941 yılında Perde ve Sinema isimli bir dergi çıkardı. 1947'de Ankara'da Küçük Tiyatro'yu, 1948'de Büyük Tiyatro'yu, 1955'te Oda Tiyatrosu'nu kurdu.


Devlet Kültür Armağanı alan ilk isim

 

1949 Temmuz’unda Devlet Tiyatrosu ve Operası'nda genel müdür oldu. 1950 yılında, bu görevden istifa etmesinin hemen ardından, özel sektörün desteği ile ilk renkli Türk filmi olan "Halıcı Kız"ı çekti. 23 Ekim 1971’de Cumhuriyet tarihinde ilk kez Muhsin Ertuğrul’a Devlet Kültür Armağanı verildi.

 

Ertuğrul 82 yaşında Şehir Tiyatroları Genel Sanat Yönetmenliği görevine getirildi, 1976 yılına kadar görevini sürdürdü. Ege Üniversitesi Senatosu, Türk tiyatro ve sinemasındaki hizmetler nedeniyle Ertuğrul'a "fahri doktor" unvanını layık gördü.

 

Ertuğrul, 9 Nisan 1979'da İzmir'de kalp krizi nedeniyle vefat etti. Vefatının ardından İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları Harbiye Sahnesi, Muhsin Ertuğrul Tiyatrosu adını aldı.


Uzman videolarını izleyin: Nasıl Sinema Eleştirmeni Olunur?