Sanat > Edebiyat

Halikarnas Balıkçısı kimdir?


Asıl adı Cevat Şakir Kabaağaçlı olan Halikarnas Balıkçısı, Bodrum'a olan aşkı ile tanınan ünlü Türk roman ve öykü yazarıdır.

 

1890 yılında Girit'te doğan yazar, II. Abdülhamit devri devlet adamlarından Şakir Paşa'nın oğlu, sadrazamlardan Cevat Paşa'nın yeğenidir.

 

Çocukluğunun bir kısmını babasının büyükelçi olduğu Atina'da geçirdi. İlköğrenimini Büyükada'da, ortaokul ve liseyi Robert Kolej'de tamamladı.

 

Çağdaş Tarih okudu

 

Denizci olmak istemesine karşın ailesinin isteğiyle İngiltere'ye gitti. Londra ve Oxford üniversitelerinde "Çağdaş Tarih" eğitimi aldı.

 

İstanbul'a döndükten sonra çeşitli dergi ve gazetelerde yazıları yayınlanmaya başladı. Diken, İnci, Resimli Ay, Resimli Gazete gibi dergilerde resim, karikatür ve tezhipler yaptı, öyküler yazdı.

 

Mahkumiyet Yılları

 

Cevat Şakir 13 Nisan 1925'te Resmi Hafta dergisinde "Hapishanede idama mahkum olanlar bile bile ölüme nasıl giderler?" isimli bir öykü yazdı. Sakıncalı bulunan öyküsü yüzünden İstanbul İstiklal Mahkemesi'nde yargılandı.

 

Mahkeme Başkanı Ali Çetinkaya tarafından idamı istendi. Ancak Kılıç Ali Bey'in önerisiyle kalebent olarak Bodrum'a sürüldü.

 

3 yıl süren cezasının ikinci yarısını İstanbul'da tamamladıktan sonra çok sevdiği Bodrum'dan kopamadı. Döndü ve uzun yıllar burada yaşadı.

 

1947 yılında taşındığı İzmir'de gazetecilik ve turist rehberliği yaptı. 13 Eylül 1973'te İzmir'de ölen yazar, vasiyeti üzerine Bodrum'da bir tepeye gömüldü.

 

Sanat Hayatı


Cevat Şakir daha Robert Kolej son sınıftayken İkdam gazetesinde yazılar yazmaya başladı. İngiltere'den döndükten sonra öykü ve çevirilerini sürdürse de yazar kimliğini Bodrum'da kalebentliğe mahkum olduktan sonra buldu.

 

Bodrum'un Antik Çağ'daki ismi olan Halikarnas'tan esinlenerek 'Halikarnas Balıkçısı' takma adıyla eserlerini yayınlamaya başladı.

 

Özellikle deniz hikayeleriyle ünlü olan sanatçı, denize bağlı olayları, gezilerini, balıkçıları, gemileri anlattığı öykülerini mitoloji ile de zenginleştirerek hikaye ve roman diline aktardı.

 

Bodrum'da yaşadığı dönemlerde arkadaşlarıyla birlikte Gökova Körfezi'nde çıktığı mütevazı turlar ile ilk Mavi Yolculuklar'ın temelini attı.

 

Eserleri

  • Ege Kıyılarından (1939)
  • Merhaba Akdeniz (1947)
  • Ege'nin Dibi (1952)
  • Yaşasın Deniz (1954)
  • Gülen Ada (1957)
  • Ege'den (1972)
  • Gençlik Denizlerinde (1973)
  • Parmak Damgası (1986)
  • Dalgıçlar (1991)
  • Gündüzünü Kaybeden Kuş
  • Deniz Gurbetçileri
  • Aganta Burina Burinata (1945)
  • Ötelerin Çocuğu (1956)
  • Uluç Reis (1962)
  • Turgut Reis (1966)
  • Deniz Gurbetçileri (1969)
  • Anadolu Efsaneleri (1954)
  • Anadolu Tanrıları (1955)
  • Mavi Sürgün (Anı, 1961)
  • Anadolu'nun Sesi (İnceleme, 1971)
  • Hey Koca Yurt (1972)
  • Merhaba Anadolu (1980)
  • Düşün Yazıları (1981)
  • Altıncı Kıta Akdeniz (1982)
  • Sonsuzluk Sessiz Büyür (1983)
  • Çiçeklerin Düğünü (1991)
  • Arşipel (1993)